مقدمه؛ وقتی مسیرهای تجاری تحت تأثیر بحران قرار میگیرند
در دنیای امروز، امنیت زنجیره تأمین فقط به میزان کالا، انبار یا ناوگان حملونقل وابسته نیست؛ مسیر انتقال کالا نیز بخشی از امنیت اقتصادی کشورهاست.
هرگونه بحران ژئوپلیتیکی، جنگ، محدودیت دریایی یا اختلال در یک مسیر بینالمللی میتواند زمان حمل، هزینه لجستیک، بیمه، برنامهریزی موجودی و حتی دسترسی صنایع به مواد اولیه و سوخت را تحت تأثیر قرار دهد.
تحولات سال ۱۴۰۵ بار دیگر اهمیت این موضوع را برای ایران پررنگ کرده است.
در شرایطی که ریسک و محدودیت تردد در مسیرهای دریایی جنوبی افزایش یافته، توجه به مسیرهای جایگزین و مکمل در شمال کشور اهمیت بیشتری پیدا کرده است؛ مسیرهایی که از طریق دریای خزر، بنادر شمالی، شبکه جادهای و ریلی و مرزهای شمالشرقی میتوانند بخشی از جریان تجارت و ترانزیت کشور را پشتیبانی کنند.
در چنین شرایطی، بندر فریدونکنار تنها یک بندر شمالی نیست؛ بلکه میتواند بخشی از یک شبکه بزرگتر برای تنوعبخشی به مسیرهای حملونقل و افزایش تابآوری زنجیره تأمین باشد.
در این میان، آسیان تجارت با تمرکز بر ترانزیت فرآوردههای سوختی در شمال ایران و حضور عملیاتی در بندر خصوصی فریدونکنار و پایانه ریلی-زمینی اینچهبرون، در نقطهای قرار گرفته است که اهمیت آن در چنین شبکهای بیش از گذشته قابل توجه است.
چرا ترانزیت شمال ایران در شرایط بحران اهمیت دارد؟
ایران به دلیل موقعیت جغرافیایی خود، از معدود کشورهایی است که امکان دسترسی همزمان به چند پهنه و مسیر مهم حملونقل را دارد.
در جنوب، خلیج فارس و دریای عمان امکان ارتباط با آبهای آزاد و بازارهای بینالمللی را فراهم میکنند.
در شمال، دریای خزر ایران را به کشورهای روسیه، قزاقستان، ترکمنستان و سایر کشورهای پیرامون این دریا متصل میکند.
در شرق و شمالشرق نیز مرزهای زمینی امکان دسترسی به بازارهای آسیای مرکزی و افغانستان را فراهم میکنند.
این موقعیت جغرافیایی یک مزیت مهم ایجاد میکند:
اگر یک مسیر با اختلال مواجه شود، امکان فعالکردن مسیرهای دیگر وجود دارد.
البته این موضوع به معنی جایگزینشدن کامل یک مسیر با مسیر دیگر نیست. هر مسیر ظرفیت، هزینه، محدودیت و بازار هدف متفاوتی دارد.
هدف اصلی، ایجاد یک شبکه لجستیکی چندمسیره و انعطافپذیر است.
بحران مسیرهای دریایی جنوب چه درسی برای لجستیک ایران دارد؟
بخش بزرگی از تجارت دریایی ایران به بنادر جنوبی وابسته است. این بنادر به دلیل اتصال مستقیم به خلیج فارس، دریای عمان و آبهای آزاد، نقش اساسی در تجارت خارجی کشور دارند.
اما بحرانهای منطقهای نشان میدهند که حتی مسیرهای بسیار مهم نیز میتوانند با افزایش ریسک مواجه شوند.
از دیدگاه صنعت لجستیک، افزایش ریسک یک مسیر میتواند پیامدهایی مانند موارد زیر داشته باشد:
- افزایش زمان حمل
- افزایش هزینه بیمه
- تغییر برنامه حرکت کشتیها
- افزایش زمان انتظار
- افزایش هزینه حمل
- افزایش نیاز به ذخایر و موجودی
- تغییر مسیر کالا
- افزایش تقاضا برای حمل زمینی و ریلی
- افزایش اهمیت مسیرهای جایگزین
در چنین شرایطی، مفهوم تابآوری زنجیره تأمین اهمیت پیدا میکند.
زنجیره تأمین تابآور الزاماً زنجیرهای نیست که هیچگاه دچار اختلال نشود؛ بلکه زنجیرهای است که توانایی واکنش، تغییر مسیر و ادامه فعالیت در زمان اختلال را داشته باشد.
ترانزیت شمال ایران؛ از یک مسیر جایگزین تا یک شبکه لجستیکی
یکی از اشتباهات رایج در تحلیل حملونقل این است که شمال و جنوب ایران را دو مسیر رقیب بدانیم.
در واقع، رویکرد حرفهایتر این است که شمال و جنوب را دو بخش مکمل یک شبکه ملی حملونقل بدانیم.
مسیرهای جنوبی همچنان نقش اصلی خود را در تجارت دریایی کشور دارند.
اما بنادر شمالی میتوانند در ارتباط با بازارهای روسیه، قفقاز و آسیای مرکزی و همچنین در شرایط اختلال در برخی مسیرهای جنوبی، نقش مکمل داشته باشند.
این شبکه میتواند شامل:
بندر + کشتی + راهآهن + کامیون + پایانه + انبار + گمرک
باشد.
هرچه این حلقهها بهتر به یکدیگر متصل شوند، امکان انتقال کالا با کمترین وقفه افزایش پیدا میکند.
بندر فریدونکنار؛ یکی از حلقههای مهم ترانزیت شمال
بندر فریدونکنار در استان مازندران و در ساحل دریای خزر قرار دارد و از بنادر تجاری مهم شمال کشور محسوب میشود.
بر اساس اطلاعات منتشرشده، این بندر حدود ۵۵ هکتار وسعت دارد، دارای دو پست اسکله است و ظرفیت سالانه تخلیه و بارگیری آن حدود ۷۰۰ هزار تن کالا اعلام شده است.
همچنین فعالیت بندر فریدونکنار تنها به یک نوع کالا محدود نیست و تخلیه و بارگیری فرآوردههای نفتی، غلات و کالاهای عمومی در این بندر انجام میشود.
در اردیبهشت ۱۴۰۵ نیز مدیرعامل سازمان بنادر و دریانوردی با حضور در فریدونکنار، وضعیت زیرساختها، اسکلهها، ظرفیتهای عملیاتی و طرحهای توسعهای این بندر را بررسی کرد؛ موضوعی که نشان میدهد توسعه و ظرفیت عملیاتی فریدونکنار همچنان در دستور توجه بخش دریایی کشور قرار دارد.
چرا فریدونکنار برای ترانزیت فرآوردههای نفتی اهمیت دارد؟
یکی از ویژگیهای مهم فریدونکنار، فعالیت آن در حوزه فرآوردههای نفتی است.
ترانزیت شمال ایران در این میان میتواند نقش مهمی در اتصال بنادر شمالی به شبکه حملونقل زمینی و دریایی کشور داشته باشد.
در اسفند ۱۴۰۴، گزارشهای منتشرشده به نقل از مدیرکل بنادر و دریانوردی مازندران از رشد قابل توجه تخلیه فرآوردههای نفتی در بنادر نوشهر و فریدونکنار خبر دادند.
این موضوع از یک منظر مهم است:
زیرساخت بندری شمال کشور فقط برای کالاهای عمومی و غلات کاربرد ندارد؛ بلکه میتواند در زنجیره انتقال فرآوردههای نفتی نیز نقش داشته باشد.
این دقیقاً همان نقطهای است که تخصص شرکتهای فعال در حوزه ترانزیت فرآوردههای سوختی اهمیت پیدا میکند.
آسیان تجارت؛ حلقهای در زنجیره ترانزیت سوخت شمال ایران
آسیان تجارت از سال ۱۳۷۲ فعالیت خود را آغاز کرده و طبق معرفی رسمی شرکت، بهعنوان یکی از مجموعههای فعال در ترانزیت فرآوردههای سوختی در شمال ایران فعالیت میکند.
این شرکت دارای دو سایت عملیاتی در:
بندر خصوصی فریدونکنار در استان مازندران
و
پایانه ریلی-زمینی اینچهبرون در استان گلستان
است.
این ساختار از منظر لجستیکی اهمیت زیادی دارد؛ زیرا ترانزیت فرآوردههای سوختی تنها به انتقال یک محموله از نقطه A به نقطه B محدود نمیشود.
این نوع عملیات نیازمند هماهنگی میان:
- حمل دریایی
- پایانه بندری
- مخازن و تجهیزات نگهداری
- عملیات تخلیه و بارگیری
- حمل جادهای
- حمل ریلی
- تشریفات گمرکی
- کنترل اسناد
- برنامهریزی زمان حمل
- و مدیریت مقصد
است.
به همین دلیل، وجود یک مجموعه تخصصی در چند نقطه از زنجیره میتواند در مدیریت جریان کالا اهمیت داشته باشد.
فریدونکنار و اینچهبرون؛ اتصال دریا به خشکی
یکی از مزیتهای مهم مدل فعالیت آسیان تجارت، قرارگرفتن دو سایت عملیاتی در دو نقطه متفاوت شبکه حملونقل است.
فریدونکنار در ساحل دریای خزر قرار دارد.
اینچهبرون در شمالشرق کشور و در مسیر ارتباط زمینی ایران با ترکمنستان قرار گرفته است.
از نگاه لجستیکی، این دو موقعیت میتوانند بخشی از یک زنجیره چندوجهی باشند.
بهصورت ساده:
دریای خزر → فریدونکنار → شبکه زمینی/ریلی → اینچهبرون → بازارهای شمال و شمالشرق
البته مسیر دقیق هر محموله به نوع کالا، مبدأ، مقصد، مقررات، ظرفیت عملیاتی و شرایط روز حمل بستگی دارد.
بنابراین، مزیت اصلی چنین شبکهای، انعطافپذیری در انتخاب مسیر است.
کریدور شمال–جنوب چیست؟
کریدور بینالمللی حملونقل شمال–جنوب یا INSTC یک مسیر واحد و مستقیم نیست.
این کریدور مجموعهای از مسیرهای دریایی، ریلی و جادهای است که هدف آن ایجاد ارتباط میان کشورهای شمالی اوراسیا، ایران و مسیرهای منتهی به اقیانوس هند است.
دریای خزر در این شبکه اهمیت ویژهای دارد.
کشتی میتواند کالا را از بنادر روسیه یا سایر کشورهای حوزه خزر به یکی از بنادر شمالی ایران منتقل کند و سپس محموله از طریق جاده یا راهآهن به مقصد بعدی حرکت کند.
در نتیجه، اهمیت بنادر شمالی فقط به واردات و صادرات محلی محدود نمیشود؛ بلکه میتواند در ترانزیت بینالمللی نیز تعریف شود.
نقش حملونقل چندوجهی در افزایش تابآوری
یکی از مفاهیم کلیدی در لجستیک مدرن، حملونقل چندوجهی (Multimodal Transportation) است.
در این مدل، برای انتقال یک محموله میتوان از چند شیوه حمل استفاده کرد.
برای مثال:
کشتی → بندر → کامیون
یا:
کشتی → بندر → راهآهن → پایانه → کامیون
یا:
کامیون → پایانه مرزی → راهآهن → مقصد
مزیت اصلی این مدل، افزایش انعطافپذیری است.
اگر ظرفیت یکی از مسیرها کاهش پیدا کند، امکان بررسی گزینههای دیگر وجود دارد.
برای یک شرکت فعال در ترانزیت فرآوردههای نفتی، این انعطافپذیری اهمیت بیشتری دارد؛ زیرا سوخت و فرآوردههای نفتی از کالاهایی هستند که انتقال آنها نیازمند رعایت الزامات عملیاتی، ایمنی و مقرراتی است.
مقایسه نقش مسیرهای شمال و جنوب ایران
| شاخص | مسیرهای جنوبی | مسیرهای شمالی |
|---|---|---|
| دسترسی به آبهای آزاد | بسیار بالا | محدود به دریای خزر |
| ارتباط با خلیج فارس و اقیانوس هند | مستقیم | غیرمستقیم |
| دسترسی به روسیه و کشورهای حوزه خزر | غیرمستقیمتر | مناسبتر |
| نقش سنتی در تجارت خارجی ایران | بسیار پررنگ | مکمل |
| اهمیت در شرایط اختلال مسیرهای جنوبی | کاهش نسبی انعطاف | اهمیت بیشتر بهعنوان مسیر مکمل |
| حمل دریایی | بسیار گسترده | تخصصیتر و منطقهای |
| حمل ریلی و جادهای | گسترده | اهمیت بالا برای اتصال به پسکرانه |
| فرصت اصلی | تجارت جهانی | تنوعبخشی و اتصال به اوراسیا |
| چالش اصلی | ریسکهای ژئوپلیتیکی مسیرهای جنوبی | محدودیت ظرفیت و زیرساخت در برخی بخشها |
| جایگاه مناسب در استراتژی ملی | مسیر اصلی | مسیر مکمل و جایگزین بخشی از جریان |
توجه: این جدول مقایسه راهبردی است و به معنی مقایسه ظرفیت اسمی تمام بنادر شمال و جنوب کشور نیست.
آیا فریدونکنار میتواند جایگزین بنادر جنوبی شود؟
پاسخ دقیق این است:
خیر؛ اما میتواند بخشی از راهحل باشد.
مقایسه مستقیم فریدونکنار با مجموعه بنادر بزرگ جنوبی از نظر ظرفیت و دسترسی دریایی منطقی نیست.
نقش فریدونکنار باید در چارچوب شبکه مکمل شمال کشور تعریف شود.
در یک سناریوی عادی، بخشی از کالا ممکن است از بنادر جنوبی عبور کند.
در شرایط خاص، بخشی دیگر میتواند از مسیر شمال و دریای خزر منتقل شود.
همچنین برخی کالاها میتوانند از مرزهای زمینی یا مسیرهای ریلی استفاده کنند.
این یعنی:
هدف، جایگزینی نیست؛ هدف، تنوعبخشی است.
چرا تنوع مسیر برای ترانزیت فرآوردههای نفتی مهم است؟
فرآوردههای نفتی از کالاهایی هستند که جریان مستمر و قابل پیشبینی آنها اهمیت زیادی دارد.
هرگونه توقف یا اختلال طولانی در مسیر میتواند زنجیرهای از مشکلات ایجاد کند.
به همین دلیل، در مدیریت چنین محمولههایی باید علاوه بر هزینه، عواملی مانند:
- زمان حمل
- امنیت مسیر
- ظرفیت بندر
- ظرفیت پایانه
- امکان حمل ریلی
- ظرفیت ناوگان
- شرایط مرزی
- الزامات گمرکی
- مقررات مربوط به حمل فرآوردههای نفتی
- و شرایط ژئوپلیتیکی
در نظر گرفته شود.
در واقع، بهترین مسیر همیشه ارزانترین مسیر نیست؛ بهترین مسیر، مسیری است که در مجموع بیشترین تعادل میان هزینه، زمان، امنیت و قابلیت اطمینان را ایجاد کند.
مزیت نگاه شبکهای آسیان تجارت
تمرکز آسیان تجارت بر دو نقطه عملیاتی در شمال کشور، یعنی فریدونکنار و اینچهبرون، امکان نگاه شبکهای به ترانزیت را فراهم میکند.
در یک عملیات لجستیکی حرفهای، هر نقطه از زنجیره باید با نقطه بعدی هماهنگ باشد.
بنابراین، اهمیت یک پایانه صرفاً به ظرفیت فیزیکی آن محدود نمیشود.
هماهنگی عملیاتی، سرعت انتقال، مدیریت اسناد، برنامهریزی حمل و شناخت مسیرها نیز بخشی از ارزش واقعی خدمات لجستیکی هستند.
این رویکرد بهخصوص در حوزه فرآوردههای سوختی اهمیت بیشتری پیدا میکند.
فریدونکنار و آینده لجستیک شمال ایران
آینده ترانزیت شمال ایران به چند عامل مهم وابسته است:
۱. توسعه زیرساختهای بندری
افزایش بهرهوری اسکلهها، تجهیزات تخلیه و بارگیری و زیرساختهای عملیاتی.
۲. توسعه شبکه ریلی
اتصال مؤثر بنادر شمالی به شبکه ریلی میتواند ظرفیت حمل ترکیبی را افزایش دهد.
۳. توسعه پسکرانه
جاده، انبار، پایانه، گمرک و مراکز لجستیکی باید متناسب با ظرفیت بندر توسعه پیدا کنند.
۴. توسعه ناوگان دریای خزر
وجود ناوگان کافی و مناسب برای حمل کالا یکی از پیششرطهای توسعه تجارت دریایی خزر است.
۵. هماهنگی میان بخشهای مختلف
بندر، گمرک، شرکتهای حملونقل، پایانهها، صاحبان کالا و دستگاههای نظارتی باید در یک زنجیره هماهنگ فعالیت کنند.
یک نکته مهم؛ ظرفیت بندر بهتنهایی کافی نیست
در صنعت لجستیک، یک اصل مهم وجود دارد:
ظرفیت بندر بدون ظرفیت پسکرانه، الزاماً به معنی ظرفیت واقعی ترانزیت نیست.
فرض کنیم یک بندر بتواند مقدار زیادی کالا تخلیه کند.
اگر پس از تخلیه:
- کامیون کافی وجود نداشته باشد،
- راهآهن ظرفیت کافی نداشته باشد،
- گمرک با تأخیر مواجه شود،
- انبار مناسب وجود نداشته باشد،
- یا جاده خروجی دچار محدودیت باشد،
گلوگاه از اسکله به خشکی منتقل میشود.
به همین دلیل، توسعه فریدونکنار باید همزمان با توسعه شبکه حملونقل و خدمات لجستیکی اطراف آن انجام شود.
نقش شرکتهای لجستیکی در دوران بحران
بحرانها نشان میدهند که نقش یک شرکت لجستیکی حرفهای فراتر از جابهجایی کالا است.
در شرایط عادی ممکن است یک مسیر مشخص بهترین گزینه باشد.
اما در شرایط بحرانی، شرکت لجستیکی باید بتواند گزینههای مختلف را بررسی کند:
مسیر دریایی
مسیر جادهای
مسیر ریلی
مسیر ترکیبی
و در نهایت بر اساس شرایط روز، بهترین گزینه را پیشنهاد دهد.
برای صاحبان کالا، چنین قابلیتی میتواند به معنای کاهش زمان توقف، کنترل بهتر هزینه و افزایش اطمینان از استمرار زنجیره تأمین باشد.
آسیان تجارت؛ تجربه در نقطه اتصال دریا، جاده و ریل
تمرکز آسیان تجارت بر ترانزیت فرآوردههای سوختی در شمال ایران و حضور در دو سایت عملیاتی فریدونکنار و اینچهبرون، این شرکت را در بخشی از شبکهای قرار میدهد که میتواند نقش مهمی در اتصال مسیرهای دریایی و زمینی شمال کشور داشته باشد.
در چنین ساختاری، هدف تنها انتقال یک محموله نیست.
هدف، مدیریت یک زنجیره حملونقل از مبدأ تا مقصد است.
این نگاه در شرایطی که مسیرهای بینالمللی با تغییرات سریع مواجه هستند، اهمیت بیشتری پیدا میکند.
آینده ترانزیت شمال؛ از فریدونکنار تا اینچهبرون
اگر توسعه زیرساختهای شمال کشور با توسعه حملونقل ریلی، جادهای، دریایی و خدمات لجستیکی همراه شود، میتوان انتظار داشت نقش این منطقه در تجارت ایران و اوراسیا افزایش پیدا کند.
در این میان، فریدونکنار میتواند دروازه دریایی بخشی از این زنجیره باشد و اینچهبرون میتواند در بخش زمینی و مرزی آن نقش ایفا کند.
این دو نقطه، البته به تنهایی یک کریدور کامل نیستند؛ اما میتوانند در کنار سایر بنادر، پایانهها و مسیرهای ریلی و جادهای، بخشی از شبکه ترانزیتی شمال ایران را تشکیل دهند.
جمعبندی؛ چرا ترانزیت شمال ایران مهمتر از گذشته شده است؟
تحولات منطقهای و افزایش ریسک در برخی مسیرهای تجاری نشان داده است که وابستگی بیش از حد به یک مسیر میتواند ریسک بزرگی برای زنجیره تأمین ایجاد کند.
ایران به دلیل موقعیت جغرافیایی خود، این فرصت را دارد که از چند مسیر دریایی، زمینی و ریلی برای تجارت استفاده کند.
در این میان، دریای خزر، بندر فریدونکنار، مسیرهای زمینی شمال و پایانه اینچهبرون میتوانند بخشی از یک شبکه مکمل برای افزایش تابآوری تجارت کشور باشند.
فریدونکنار قرار نیست جایگزین بنادر جنوبی شود.
اما میتواند در شرایط مناسب، بخشی از جریان کالا را پشتیبانی کند و در کنار سایر زیرساختهای شمال کشور، گزینههای بیشتری در اختیار زنجیره تأمین قرار دهد.
برای آسیان تجارت نیز این موضوع از یک منظر مهم است: فعالیت تخصصی در حوزه ترانزیت فرآوردههای سوختی و حضور در فریدونکنار و اینچهبرون، شرکت را در بخش مهمی از شبکه لجستیکی شمال کشور قرار میدهد.
در نهایت، آینده لجستیک ایران متعلق به مسیری نیست که فقط در شرایط عادی کار کند؛ بلکه متعلق به شبکهای است که بتواند در شرایط بحران نیز جریان کالا را حفظ کند.
سوالات متداول
ترانزیت شمال ایران چیست؟
ترانزیت شمال ایران به مجموعه مسیرهای دریایی، ریلی و جادهای گفته میشود که از طریق دریای خزر، بنادر شمالی، مرزهای شمالی و شبکه زمینی کشور، ایران را به بازارهای روسیه، قفقاز، آسیای مرکزی و سایر مقاصد متصل میکند.
بندر فریدونکنار چه نقشی در ترانزیت شمال دارد؟
فریدونکنار یکی از بنادر تجاری شمال ایران است که در تخلیه و بارگیری فرآوردههای نفتی، غلات و کالاهای عمومی فعالیت دارد و ظرفیت سالانه تخلیه و بارگیری حدود ۷۰۰ هزار تن برای آن اعلام شده است.
آیا فریدونکنار جایگزین بنادر جنوبی ایران است؟
خیر. فریدونکنار از نظر مقیاس و نوع دسترسی دریایی با بنادر بزرگ جنوبی قابل مقایسه نیست. نقش اصلی آن میتواند مکملکردن شبکه حملونقل کشور و ایجاد مسیر جایگزین برای بخشی از جریان کالا باشد.
آسیان تجارت در چه حوزهای فعالیت میکند؟
طبق معرفی رسمی شرکت، آسیان تجارت در حوزه ترانزیت فرآوردههای سوختی در شمال ایران فعالیت دارد و دارای دو سایت در بندر خصوصی فریدونکنار و پایانه ریلی-زمینی اینچهبرون است.
ظرفیت بندر فریدونکنار چقدر است؟
بر اساس اطلاعات منتشرشده، این بندر حدود ۵۵ هکتار وسعت دارد، دو پست اسکله دارد و ظرفیت سالانه تخلیه و بارگیری آن حدود ۷۰۰ هزار تن اعلام شده است.
کریدور شمال–جنوب چه اهمیتی برای ایران دارد؟
این کریدور مجموعهای از مسیرهای دریایی، ریلی و جادهای است که ایران را به کشورهای شمالی اوراسیا و از طریق مسیرهای جنوبی به آبهای آزاد متصل میکند و میتواند به تنوعبخشی مسیرهای تجارت کمک کند.
چرا ترانزیت فرآوردههای نفتی به مسیرهای متنوع نیاز دارد؟
زیرا اختلال در یک مسیر میتواند زمان و هزینه انتقال فرآوردهها را افزایش دهد. داشتن گزینههای دریایی، ریلی و جادهای به شرکتهای لجستیکی اجازه میدهد بر اساس شرایط روز، مسیر مناسبتری انتخاب کنند.
آیا حمل دریایی در دریای خزر میتواند وابستگی ایران به جنوب را کاهش دهد؟
تا حدی بله، اما نه بهطور کامل. هدف اصلی، ایجاد تنوع مسیر و افزایش تابآوری است، نه جایگزینی کامل بنادر جنوبی.
چرا آسیان تجارت؟
آسیان تجارت با تمرکز بر ترانزیت فرآوردههای سوختی در شمال ایران و حضور عملیاتی در بندر خصوصی فریدونکنار و پایانه ریلی-زمینی اینچهبرون، بخشی از زنجیره لجستیکی شمال کشور را پوشش میدهد.
تجربه، زیرساخت و شناخت مسیرهای شمالی میتواند در طراحی راهکارهای مناسب برای انتقال فرآوردههای سوختی اهمیت داشته باشد.
برای دریافت اطلاعات بیشتر درباره خدمات ترانزیت فرآوردههای سوختی و مسیرهای حمل آسیان تجارت، با کارشناسان شرکت تماس بگیرید.
منابع
- وبسایت رسمی شرکت آسیان تجارت و معرفی فعالیتها و سایتهای عملیاتی شرکت.
- گزارش خبرگزاری ایرنا درباره ظرفیت و فعالیتهای بندر فریدونکنار.
- گزارش ایرنا درباره افزایش تخلیه فرآوردههای نفتی در بنادر نوشهر و فریدونکنار در سال ۱۴۰۴.
- گزارش خبرگزاری مهر درباره بررسی وضعیت زیرساختها و ظرفیتهای عملیاتی بندر فریدونکنار در اردیبهشت ۱۴۰۵.
